Ius mentis Homepage | Categorieën | Lijst A-Z | Willekeurig artikel | Herpubliceren? | Over deze site | Blog | Contact
 

Overzicht van alle categorieën (33)

Aansprakelijkheid

Wie ergens aansprakelijk voor is, moet de daardoor ontstane schade vergoeden. Dat geldt op internet net zo goed. Providers hebben een bijzondere positie: zij zijn in principe niet aansprakelijk voor wat hun klanten doet. Onder omstandigheden geldt dit ook voor website-beheerders.

De MP3 in het Nederlands auteursrecht

MP3 is momenteel het populairste formaat voor digitale verspreiding van muziek. Maar het verspreiden van muziek mag niet zomaar. Downloaden wel trouwens.

Auteursrecht

Vrijwel elk werk, elektronisch of niet, is beschermd door het auteursrecht. Een beschermd werk verspreiden zonder toestemming is niet toegestaan. Wel gelden er uitzonderingen voor bijvoorbeeld citeren of een kopie voor strikt eigen gebruik.

Maatschappij

De maatschappij verandert dankzij computers en informatiediensten zoals het Internet. Deze sectie biedt een overzicht van juridische kwesties rondom Internet en de maatschappij.

Beveiliging

De beveiliging van computersystemen is cruciaal, zeker wanneer deze met internet zijn verbonden. Alhoewel er wetten zijn tegen virussen, computercriminaliteit, hacken en gegevensdiefstal, blijft preventie door beveiligingsmaatregelen de beste remedie.

Meningsuiting

Vrije meningsuiting is een grondrecht. Internet biedt vele nieuwe manieren om dit grondrecht uit te oefenen: websites, blogs, forums enzovoorts. Toch zitten er grenzen aan de vrije meningsuiting, ook op internet.

Computervirussen

Een computervirus is een programma dat is ontworpen om zich van de ene computer naar een andere te distribueren. Virussen exploiteren vaak zwakheden in de beveiliging van besturingssystemen of misplaatst vertrouwen van gebruikers.

Merken

Een merk beschermt een naam of logo van een bedrijf, product of dienst. Anderen mogen deze naam of dit logo dan niet meer gebruiken, en ook geen vergelijkbare naam als dat verwarring zou geven met het beschermde merk.

Contracten en overeenkomsten

Een overeenkomst sluit je door iets af te spreken. Dat kan met een formeel contract op papier met handtekening, maar dat hoeft niet. Ook mondelinge of elektronisch gesloten overeenkomsten zijn rechtsgeldig. Bewijzen wat er dan precies afgesproken is, kan dan iets lastiger zijn.

Octrooien

Een octrooi (patent) is het exclusieve recht om een uitvinding te mogen maken, gebruiken of verkopen. Octrooien zijn een krachtige juridische remedie tegen imitatie van uitvindingen. Alleen nieuwe en inventieve uitvindingen kunnen worden geoctrooieerd.

Databanken en databankrecht

Databanken met informatie zijn sinds een aantal jaar beschermd via het zogeheten databankrecht. Dit beschermt tegen overnemen en ontlenen uit een databank, mits er substantieel geïnvesteerd is in het maken van die databank.

Open source software

Open source software is software waarvan de broncode (source) vrijelijk ter beschikking gesteld wordt. Via open source licenties zoals de GPL wordt geregeld dat de broncode open blijft.

Digitale handtekeningen

Een digitale handtekening is een code die uniek is voor de plaatser en het bericht waar de code bij hoort. Ze vervangen zo de 'papieren' handtekening. Digitale handtekeningen zijn rechtsgeldig.

Peer-to-peer (P2P) File sharing

Bestanden delen ('file sharing') wordt steeds populairder. Een werk hoeft nu niet van één centrale plek te worden opgehaald; mensen kunnen bestanden direct met elkaar uitwisselen. Veel bestanden worden echter uitgewisseld zonder toestemming van de auteursrechthebbende.

Het Domain Naming Systeem (DNS)

Het DNS is ontworpen om gemakkelijk te onthouden namen te kunnen gebruiken in plaats van nietszeggende getallen, de IP-adressen. Domeinnamen zijn daarmee essentieel voor websites. Via met name het merkenrecht wordt veel geruzied over eigendom van domeinnamen.

Privacy

Privacy in het dagelijks leven is niets nieuws. Op het Internet is privacy echter een stuk minder vanzelfsprekend. Alle berichten worden zonder enige vorm van bescherming verstuurd. En iedereen kan alles op Internet zetten wat hij wil.

Downloaden van internet

Downloaden is in Nederland legaal, als het gaat om een thuiskopie voor strikt eigen gebruik van muziek of films. Software downloaden mag alleen met toestemming. En ook werken verspreiden mag alleen met toestemming.

Reclame en commerciële communicatie

Reclame, netjes gezegd commerciële communicatie op internet is controversieel. Veel gratis diensten hebben advertenties (banners of text ads) nodig om te kunnen bestaan. Er is veel weerstand tegen reclame, zeker via e-mail (spam).

E-mail, elektronische post

E-mail is de elektronische postdienst van Internet. Alhoewel razend populair, en bovendien rechtsgeldig, kent e-mail ook vele problemen. E-mail is volstrekt onveilig en bovendien triviaal te vervalsen. Om van spam nog maar niet te spreken.

Software

Steeds meer apparaten gebruiken software. Software is beschermd door auteursrecht en soms door octrooien. Een belangrijke categorie software is open source software (OSS).

Encryptie

Met encryptie (ook wel vercijfering of versleuteling) kan een bericht of bestand beveiligd worden tegen iedereen die de juiste sleutel niet heeft. Encryptie wordt op internet onder andere gebruikt voor e-mail en voor veilig online winkelen.

Software en auteursrecht

Het auteursrecht (copyright) geldt ook voor software. Kopiëren en verspreiden van software mag niet zonder toestemming. Er zijn bijzondere regels voor wanneer software beschermd is, wat er precies wel en niet mag en hoe een software-licentie (EULA) er uit kan zien.

Fotografie en Nederlands auteursrecht

Vrijwel elke foto is beschermd door het auteursrecht. Kopiëren mag niet zonder toestemming. Er zijn uitzonderingen, zoals het citaatrecht. De fotograaf moet bij portretten rekening houden met het portretrecht.

Software-licenties

Software mag alleen worden gebruikt zoals in de licentie is vastgelegd. Veel licenties zijn nogal restrictief met betrekking tot de rechten op herdistributie, wijziging en reverse engineering die een gebruiker krijgt.

Hacken en computer-criminaliteit

Het woord "hacken" verwees oorspronkelijk naar activiteiten die een grote hoeveelheid expertise en kennis van computersystemen vereisen. Tegenwoordig is het vrijwel een synoniem geworden voor illegale activiteiten.

Technologie

Internetrecht en technologie zijn moeilijk van elkaar te scheiden. De techniek maakt nieuwe dingen mogelijk, die de wet dan weer probeert te reguleren. Soms schrijft de wet zelfs bepaalde technologie voor.

Innovatie, uitvinden en vernieuwing

Innovatie is het realiseren van nieuwe ideeën, concepten, producten, diensten of mogelijkheden. Om innovatie te stimuleren, zijn octrooi-, merken- en auteursrechten beschikbaar. Tegenwoordig wordt open innovatie steeds belangrijker.

Het World-Wide Web (WWW)

Het World-Wide Web (WWW) is waarschijnlijk het grootste informatiesysteem ter wereld. Het opzetten van een website, of tegenwoordig vaak een weblog (blog) wordt steeds laagdrempeliger. De hyperlink of URL is de basis van het WWW.

Intellectueel eigendom

Intellectueel eigendom is de verzamelnaam voor rechten op intellectuele creaties, zoals teksten, foto's, software, uitvindingen, merknamen en waardevolle kennis. Via wetten zoals de auteurswet en de octrooiwet wordt intellectueel eigendom beschermd.

Zakendoen op internet

Internet en ICT hebben nieuwe mogelijkheden voor zakendoen geschapen. E-commerce, verkopen via internet, en meer algemeen e-business zijn sterk groeiende sectoren. Er zijn ook nieuwe risico's. Wetgeving over kopen, verkopen en handel op internet probeert dit te reguleren.

Het Internet op

Internet is het grootste computernetwerk ter wereld. Dankzij internet zijn wereldwijde communicatie en vele nieuwe diensten mogelijk geworden. Internet zet veel wetgeving onder druk vanwege haar grensoverschrijdende en gedecentraliseerde karakter.

Zoekmachines

Zoekmachines zijn de meest gebruikte manier om informatie op internet te vinden. Niet alle aanbieders van informatie willen met elke zoekmachine gevonden worden. Denk aan MP3 zoekmachines of merkinbreuk bij Adwords en gesponsorde koppelingen. Ook privacy bij zoekmachines is vaak stof voor debat.

Internetproviders

Providers zijn leveranciers van internetdiensten, met name toegang verschaffen tot internet en het hosten van websites en ander materiaal. Providers hebben een bijzondere status in de wet.

© Arnoud Engelfriet. Dit werk mag vrij worden verspreid en gepubliceerd zoals bepaald in de licentievoorwaarden.

Laatste wijziging: 10 februari 2008